شرحی مختصر بر قضیه مشهور بلانکو

قضیه بلانکو

در اکثر مباحث مربوط به حقوق عمومی و اداری به رای بلانکو اشاره می شود و از آن به عنوان رای سنگ بنای حقوق اداری در فرانسه یاد می شود بدون اینکه ذکر شود که قضیه چه بوده است. لذا ما در این مقال درنظر داریم اصل قضیه را به طور خلاصه به اطلاع علاقمندان به مباحث حقوق اداری برسانیم:

در سال 1872 یعنی حدود 147 سال پیش دختر پنج و نیم سالۀ فردی بنام بلانکو در حال عبور از معبر عمومی بود که کارکنان اداره دخانیات در جلوی انبار دخانیات درحال هل دادن واگنی بودند که واگن واژگون شده و به دخترک برخورد کرده و روی ران وی افتاد و موجب شد تا نهایتا پای دخترک قطع گردد. بلانکو شکایتی علیه رئیس بخش ژیروند و آدلف زد …، هنری ایکس …،  پیر مونه و ژان آ از کارکنان اداره دخانیات در دادگاه مدنی بوردو طرح نمود. بلانکو تقصیر را مشترکا قابل انتساب به کارکنان مذکور و دولت دانسته و عنوان نمود که دولت مسؤلیت مدنی کارکنان مذکور را به عنوان عوامل خود برعهده دارد فلذا به استناد مواد 1382، 1383 و 1384 قانون مدنی فرانسه، مطالبۀ 40000 فرانک غرامت نمود.

دادگاه بردو چنین استدلال کرد: خسارت ناشی از کارکنان دولت در خدمات عمومی نمی تواند به موجب اصولی که در قانون مدنی به منظور دعاوی اشخاص علیه اشخاص تاسیس شده اند، رسیدگی شود. این مسئولیت نه کامل و نه قطعی است بلکه قواعد خاص خود را دارد که بسته به استلزامات خدمت [عمومی] و نیاز به ایجاد سازش مابین حقوق دولت و حقوق اشخاص خصوصی متفاوت است. بنابراین، براساس مواد قانونی مورد استناد مقام اداری تنها مقام صالح برای رسیدگی است.

نتیجه:

از این قضیه و رای صادره نتایجی حاص شد که عبارت بودند از:

  • حقوق عمومی قواعدی متفاوت و متمایز از حقوق خصوصی دارد
  • مسئولیت دولت ناشی از کارکنان خود با توجه به نوع خدمات عمومی متفاوت است
  • مقام صالح برای رسیدگی مقام اداری یا شورای دولتی است

دیوان عدالت اداری در ایران کارکردی نظیر شورای دولتی فرانسه دارد که همان نظارت قضایی بر اعمال اداری دولت است و بررسیهای تطبیقی متعددی در این ارتباط صورت گرفته است که علاقمندان می توانند به آنها رجوع نمایند. از جمله:

حقوق اداری تطبیقی تالیف دکتر مهدی هداوند و

  بررسی تطبیقی صلاحیت های دیوان عدالت اداری ایران و شورای دولتی فرانسه

وکلای تخصصی دیوان عدالت اداری و دادگاههای اختصاصی اداری، شهرداری، مالیاتی، بیمه، هیات حل اختلاف کارگر و کارفرما.

About وکلای تخصصی دیوان

گروه وکلای تخصصی دیوان و دادگاههای اختصاصی
This entry was posted in مقالات and tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply